उपत्यकामा ट्राफिकको कडा ‘एक्सन’ : दैनिक सयौँ कारबाही, राजस्वभन्दा सचेतनामा जोड

काठमाडौँ । काठमाडौँ उपत्यकामा पछिल्ला दिनहरूमा ट्राफिक प्रहरीले सञ्चालन गरेको कडा चेकिङ अभियानले सवारी चालकहरूमा स्पष्ट प्रभाव पारेको छ। पछिल्लो २४ घण्टामा मात्रै २ हजार ४८९ जना चालक विभिन्न ट्राफिक नियम उल्लङ्घनका कारण कारबाहीमा परेका छन् भने सोही अवधिमा २२ लाख ७४ हजार ५०४ रुपैयाँ राजस्व संकलन भएको काठमाडौँ उपत्यका ट्राफिक प्रहरी कार्यालयले जनाएको छ।

पछिल्ला १५ दिनदेखि उपत्यकाभरि चेकिङ र निगरानीलाई तीव्र बनाइएको छ। मुख्य सडकदेखि सहायक मार्ग र व्यस्त चोकदेखि भित्री गल्लीसम्म ट्राफिक प्रहरीको सक्रिय उपस्थिति देखिन थालेपछि नियम उल्लङ्घन गर्ने चालकहरू दैनिक रूपमा कारबाहीमा पर्ने क्रम बढेको छ।

लेन अनुशासन उल्लङ्घन सबैभन्दा बढी

पछिल्लो २४ घण्टाको विवरण अनुसार सबैभन्दा बढी ३२५ जना चालक लेन अनुशासन उल्लङ्घन गरेको आरोपमा कारबाहीमा परेका छन्। त्यस्तै, नियमविपरीत राइड सेयरिङ सञ्चालन गर्ने २५८ जना चालकलाई पनि नियन्त्रणमा लिइएको छ।

ट्राफिक सङ्केत उल्लङ्घन गर्ने १७० जना, तीव्र गतिमा सवारी चलाउने ११२ जना तथा मादक पदार्थ सेवन (मापसे) गरी सवारी चलाउने ४९ जना चालक पनि कारबाहीमा परेका छन्।

यसैगरी, निषेधित क्षेत्रमा हर्न बजाउने ६४ जना, सडक पेटीमा सवारी पार्किङ गर्ने १२१ जना र तोकिएको स्थानमा मात्र यात्रु चढाउने–ओराल्ने नियम उल्लङ्घन गर्ने ६२ जना चालकलाई पनि कारबाही गरिएको छ। अन्य विविध उल्लङ्घनका घटनामा १ हजार ३२८ जना चालक समेटिएका छन्।

दुई सातादेखि विशेष निगरानी अभियान

ट्राफिक प्रहरीका अनुसार काठमाडौं, ललितपुर र भक्तपुरका मुख्य सडकहरूमा विशेष निगरानी अभियान सञ्चालन भइरहेको छ। सडक दुर्घटना न्यूनीकरण, ट्राफिक व्यवस्थापन सुधार र अनुशासन कायम गर्ने उद्देश्यले दिन–रात चेकपोइन्ट राखी आकस्मिक जाँचलाई समेत तीव्र बनाइएको छ।

विशेषगरी मापसे, तीव्र गति, लेन अनुशासन उल्लङ्घन र जथाभावी पार्किङजस्ता समस्या अझै गम्भीर रूपमा देखिएको प्रहरीले जनाएको छ।

राजस्व होइन, चेतावनीको संकेत

दैनिक सयौँ चालक कारबाहीमा पर्नु केवल राजस्व संकलनको विषय मात्र नभई सडक अनुशासनमा गम्भीर चुनौती रहेको संकेत भएको ट्राफिक प्रहरीको भनाइ छ। कारबाहीबाट उठ्ने रकम राज्यकोषमा जाने भए पनि यसको मुख्य उद्देश्य दण्डभन्दा बढी सचेतना अभिवृद्धि र दुर्घटना न्यूनीकरण रहेको बताइएको छ।

विशेषगरी लेन अनुशासनको समस्या उपत्यकाको प्रमुख चुनौतीका रूपमा देखिएको छ। सवारी चालकहरूले मनपरी लेन परिवर्तन गर्ने, जामको समयमा नियम तोड्ने तथा असुरक्षित रूपमा ओभरटेक गर्ने प्रवृत्ति बढ्दो रहेको प्रहरीको निष्कर्ष छ।

राइड सेयरिङ र नयाँ चुनौती

डिजिटल प्लेटफर्ममार्फत सञ्चालन हुने राइड सेयरिङ सेवामा पनि नियमन कडा पारिएको छ। अनुमति, रुट तथा समयसम्बन्धी मापदण्ड पालना नगर्ने चालकहरूका कारण सार्वजनिक यातायात प्रणालीमा असन्तुलन आउनुका साथै यात्रु सुरक्षामा समेत जोखिम बढेको अधिकारीहरूले बताएका छन्।

मापसे र तीव्र गति अझै चिन्ताजनक

मादक पदार्थ सेवन गरी सवारी चलाउने ४९ जनाको कारबाहीले मापसे नियन्त्रण अझै चुनौतीपूर्ण रहेको देखाएको छ। विशेषगरी रातिको समयमा यस्तो गतिविधि कायम रहनु चिन्ताजनक मानिएको छ।

त्यस्तै, तीव्र गतिमा सवारी चलाउने प्रवृत्तिले सडक दुर्घटनाको जोखिम बढाइरहेको छ, विशेषगरी फराकिला सडक र मुख्य मार्गहरूमा गति सीमा उल्लङ्घन हुने गरेको पाइएको छ।

पार्किङ र सार्वजनिक अनुशासनमा समस्या

सडक पेटीमा सवारी पार्किङ गर्ने प्रवृत्ति अझै नियन्त्रणमा आउन सकेको छैन। घना बस्ती र बजार क्षेत्रमा अनियन्त्रित पार्किङका कारण पैदलयात्रीसमेत जोखिममा परिरहेका छन्।

साथै, निषेधित क्षेत्रमा हर्न बजाउने र तोकिएको स्थानबाहेक यात्रु चढाउने–ओराल्ने जस्ता साना तर निरन्तर देखिने उल्लङ्घनले पनि ट्राफिक व्यवस्थापनलाई जटिल बनाइरहेको छ।

प्रहरीको अपिल: नियम पालना नै दीर्घकालीन समाधान

उपत्यका ट्राफिक प्रहरी कार्यालयले सवारी चालकहरूलाई नियम पालना गर्न पुनः आग्रह गरेको छ। सडक सुरक्षा सबैको साझा जिम्मेवारी भएको उल्लेख गर्दै प्रहरीले सचेत र जिम्मेवार बन्न आह्वान गरेको छ।

प्रहरीका अनुसार हालको कडा अभियान नियन्त्रणमुखी भए पनि दीर्घकालीन रूपमा जनचेतना अभिवृद्धि र व्यवहार परिवर्तनमा केन्द्रित गरिनेछ।

पछिल्ला दिनहरूको तथ्यांकले उपत्यकामा ट्राफिक नियम उल्लङ्घनको वास्तविक अवस्था उजागर गरेको छ। प्रशासनिक सक्रियता बढे पनि सडक अनुशासन अझै कमजोर देखिएको छ। अबको चुनौती भनेको कारबाहीलाई मात्र निरन्तरता दिनु होइन, चालकहरूको व्यवहारमै स्थायी परिवर्तन ल्याउनु हो—जसले मात्रै उपत्यकाको सडकलाई सुरक्षित, व्यवस्थित र अनुशासित बनाउन सक्छ।

Facebook Comments Box