कठिन समयका प्रहरी महानिरीक्षक – खापुङको मिश्रित तर अर्थपूर्ण यात्रा

नेपाल प्रहरीको इतिहासमा महानिरीक्षक चन्द्रकुवेर खापुङको कार्यकाल छोटो रह्यो, तर घटनाप्रधान र चुनौतीपूर्ण पनि भयो। जेन–जी आन्दोलनको आँधीबीच नेतृत्व सम्हाल्नुपरेको परिस्थितिले उनको बर्दीमा असफलताको दाग त लगायो, तर त्यही संकटबीच संगठनलाई पुनः लयमा फर्काउने उनको प्रयासले खापुङलाई प्रहरी इतिहासमा छुट्टै स्थान पनि दिलाएको छ।

खापुङले २३ भदौको घटनामा प्रहरी संगठनले भोगेको क्षति र मनोबलको पतनलाई नजिकबाट महसुस गरे। आन्दोलनका क्रममा तीन प्रहरीले ज्यान गुमाए, उपत्यकाका अधिकांश प्रहरी कार्यालय कब्जामा परे र हातहतियारसमेत लुटिए—प्रहरीको इतिहासमै यस्तो विध्वंसक अवस्था कहिल्यै देखिएको थिएन। त्यो क्षणमा नेपाल प्रहरी निरीह बनेको थियो। त्यो अवस्था स्वयं प्रहरीको कमजोर योजना र गलत आकलनको परिणाम पनि थियो, जसले प्रहरी नेतृत्वको विश्वसनीयतामाथि गहिरो प्रश्न उठायो।

तर खापुङको नेतृत्वको मुल्याङ्कन त्यत्तिमै सीमित रहँदैन। उनले संकटपछिको संगठनलाई स्थिर बनाउनेतर्फ तत्काल ध्यान दिए—आत्मविश्वास जगाउने, मनोबल उठाउने र कमान्डको सन्तुलन फिर्ता ल्याउने दिशामा। छोटो समयमै प्रहरीले पुनः आफ्नो लय समातेको अनुभूति संगठनभित्र स्पष्ट देखियो। यस्तै परिस्थितिमा शान्त र संयमित ढंगले कमान्ड सम्हाल्नु कुनै सामान्य कुरा थिएन।

पूर्व एआइजी हेमन्त मल्लजस्ता विज्ञहरूले भनेजस्तै, यो घटनाले प्रहरी नेतृत्वमा ‘ग्याप’ देखाएको सत्य हो। छोटो कार्यकाल र राजनीतिक संक्रमणका कारण खापुङको अधिकार सीमित रह्यो। तर यही समयावधिमा उनले संगठनभित्र पारदर्शी सरुवातथ्याङ्क प्रक्रिया अगाडि बढाए, एआइजी र डिआइजी बढुवामा विवाद हुन दिएनन्, र आफ्नो विवेकले निर्णय गर्न सके। यस्तो स्वायत्त अभ्यास प्रहरी नेतृत्वमा दुर्लभ बनेको छ।

उनले सुरु गरेका केही व्यवहारिक पहलहरू—जस्तै किरियापुत्री भवन निर्माण र सयवटा सवारीसाधन खरिदको प्रक्रिया—संस्थागत सुदृढीकरणका संकेत हुन्। यी साना देखिने तर दीर्घकालीन सुधारका प्रयास हुन्, जसले प्रहरी संगठनको भित्री आत्मबलमा सकारात्मक प्रभाव पार्नेछन्।

यसैबीच, प्रहरी नेतृत्व हस्तान्तरणको परम्पराबारे उठेको बहस पनि महत्त्वपूर्ण छ। अवकाशमा जाँदै गरेको महानिरीक्षकले नवनियुक्तलाई दर्ज्यानी चिह्न लगाउने प्रचलन पुनर्जीवित गर्नुपर्ने आवाज संगठनभित्रबाट उठ्नु स्वस्थ संकेत हो। यसले ‘चेन अफ कमान्ड’को आत्मसम्मान र संस्थागत निरन्तरता सुनिश्चित गर्छ। प्रहरी सर्वोच्च नेतृत्व गैरबर्दीधारी कर्मचारीको हातबाट दर्जा ग्रहण गर्न बाध्य हुनु अस्वाभाविक र असन्तुलित परम्परा हो, जसको अन्त्य संगठनको गौरवसँग जोडिएको विषय हो।

खापुङको कार्यकाललाई इतिहासले सायद ‘संकटको समयमा स्थिरता खोज्ने प्रयास’का रूपमा सम्झिनेछ। उनी पूर्ण सफल नहुन सक्छन्, तर असफल पनि थिएनन्। उनले प्रहरी संगठनलाई पुनः खडा गर्ने दिशा देखाए—मौन नेतृत्व, संयमित निर्णय र मनोबल पुनर्स्थापनाका प्रयासमार्फत।

अब जिम्मेवारी नयाँ महानिरीक्षक दानबहादुर कार्कीको काँधमा आएको छ। खापुङले छोडेको संगठनलाई थप सुदृढ, पारदर्शी र जनउत्तरदायी बनाउने जिम्मेवारी उनको हुनेछ।

नेपाल प्रहरीको गौरव पुनर्स्थापनाको यात्रा निरन्तर रहोस्—यही हो खापुङको छोटो तर महत्वपूर्ण कार्यकालले छोडेको सन्देश।

जनरक्षा फोकस

थप सामाग्री

आईजीपी दानबहादुर कार्कीको नेतृत्वमा प्रहरी संगठनमा नयाँ ऊर्जा: सुधार अभियानले लिएको तीव्र गति

संकटमा कमाण्ड सम्हाल्ने नेतृत्वमाथि अन्याय किन ?

जेनजी आन्दोलनपछि नेपाल प्रहरीले पाएको दृढ नेतृत्व

समाज

थप सामाग्री

• 

  गृह मन्त्रालयद्वारा नेपाल प्रहरी र सशस्त्र प्रहरीको विधेयक एकसाथ अघि बढाउने तयारी

• 

  आइजीपी दानबहादुर कार्कीः शान्ति सुरक्षा सबैको सामूहिक प्रयासबाट मात्र सम्भव

• 

  आज असार २ गते मंगलबार, यस्तो छ तपाईको राशिफल राशिफल

• 

  दूरदर्शी नेतृत्वका धनी आईजीपी दानबहादुर कार्कीद्वारा रुपन्देहीका प्रहरी इकाइको निरीक्षण, प्रहरी कर्मचारी उत्साहित

• 

  एसएसपी कृष्ण कोइरालाद्वारा जिल्ला प्रहरी कार्यालय स्याङ्जाको निरीक्षण, प्रभावकारी अपराध अनुसन्धानमा जोड

डिआईजी विनोद घिमिरेद्वारा पदोन्नत प्रहरी कर्मचारीलाई दर्ज्यानी चिन्ह सुशोभन, उत्कृष्ट कार्यसम्पादनको निर्देशन

२३ घण्टा अगाडि

1.3kViews 456 Shares Share on Facebook Share on Twitter विराटनगर । कोशी प्रदेश प्रहरी कार्यालयका प्रमुख प्रहरी नायव महानिरीक्षक (डिआईजी)…

एआईजी ईश्वर कार्कीद्वारा बिदाइ तथा दर्ज्यानी चिन्ह सुशोभन कार्यक्रम सम्पन्न

२४ घण्टा अगाडि

प्रहरी महानिरीक्षक दान बहादुर कार्कीको प्रमुख आतिथ्यतामा शान्ति पदयात्रा तथा जनचेतनामूलक कार्यक्रम सम्पन्न

१ दिन अगाडि

“जिम्मेवार चालक बनौँ, जरिवानाबाट बचौँ” विशेष सडक सचेतना अभियान उपत्यकाभरि सुरु — एसएसपी सुरेश काफ्ले

१ दिन अगाडि